Jesteś tutaj:

Łysienia związane z chorobami ustroju

Wiele chorób może wpływać niekorzystnie na wzrost włosów, powodując łysienie, które powstaje wskutek zachwiania równowagi pomiędzy utratą włosów a ich odrostem. W większości opisywanych poniżej łysień, leczenie choroby zasadniczej powoduje ustąpienie wypadania włosów, a po jej wyleczeniu, powrót owłosienia do stanu prawidłowego.

Od dawna włosy u człowieka straciły swoją pierwotną funkcję regulatora temperatury, zachowując jedynie w umiarkowanym stopniu czynność osłaniającą przed szkodliwymi wpływami – mechanicznymi i fizycznymi, a ponadto spełniają rolę seksualną.

Włosy głowy posiadają natomiast duże znaczenie psychospołeczne jako naturalna ozdoba, szczególnie u kobiet, dlatego też wymagają szczególnej troski.
Włosy rosną w sposób nieprzerwany po neogenezie mieszków włosowych w życiu płodowym, kiedy określona zostaje również ich ogólna liczba, która z wiekiem osobniczym może jedynie ulec zmniejszeniu.

W warunkach fizjologicznych na głowie znajduje się ponad 80 proc. włosów w okresie wzrostu (anagen), 1 proc. w okresie inwolucji mieszka włosowego (katagen), a pozostały procent, to włosy w okresie spoczynku (telogen), niekiedy w tej ostatniej liczbie znajdują się w niskim odsetku włosy dystroficzne lub niesklasyfikowane.

Poza wymienionymi funkcjami, włosy posiadają ogromne znaczenie dla innych dziedzin medycyny, np. fizjologii, medycyny sądowej, medycyny ogólnej, a także dla innych dziedzin nauki, jak np. archeologia. Uważa się, że żaden inny twór dodatkowy (przydatek skóry) nie jest tak wrażliwym wskaźnikiem ogólnego stanu zdrowia, odżywienia, zatrucia itp., jak włosy. Inna tkanka ludzkiego organizmu nie może dostarczyć tak wielu informacji w stosunkowo łatwy i dostępny sposób.
Zmiany gęstości włosów, ich zabarwienia, grubości, struktury łodygi, połysku mogą wskazywać na toczący się w organizmie proces patologiczny.

Mechanizm łysienia jest odzwierciedleniem reakcji mieszka włosowego anagenowego na czynniki szkodliwe i jest trojakiego rodzaju:

- anagenowy (dystroficzny),

- telogenowy,

- mieszany.

Wiele chorób może wpływać ujemnie na stan owłosienia, powodując zaburzenia wzrostu włosów, przede wszystkim lub wyłącznie na skórze głowy.

Łysienie w przypadkach zaburzeń hormonalnych
W nadczynności tarczycy włosy są cienkie, jedwabiste, o wzmożonym połysku, liczba telogenowa jest na ogół mała, a występujące łysienie może przyjmować postać rozlaną lub ograniczoną, głównie do okolicy czołowej. U części chorych stwierdza się przerzedzenie włosów w okolicy narządów płciowych. W niedoczynności tarczycy włosy są przerzedzone, suche, szorstkie i łamliwe, a u części chorych obserwuje się podwyższony odsetek włosów telogenowych. Obecny tu objaw Hertogha polega na wyłysieniu 1/3 zewnętrznej części brwi.

Hypokalcemia – jako następstwo niedoczynności przytarczyc – może także spowodować wypadanie włosów oraz ich odłamanie nie tylko w obrębie głowy, lecz także brwi, rzęs, dołów pachowych i wzgórka łonowego.
W niedoczynności przysadki obserwuje się brak owłosienia pach i okolic płciowych. W chorobie Simondsa następuje utrata włosów brwi, brody, dołów pachowych oraz okolic płciowych. W zespole Sheehana obserwuje się łysienie okolic płciowych, dołów pachowych i przerzedzenie brwi.
Nadczynność kory powoduje hipertrichozę poza skórą głowy, natomiast na głowie osób ze skłonnością do łysienia powoduje przerzedzenie włosów.

Łysienie w przebiegu cukrzycy
Łysienie u pacjentów chorych na cukrzycę ma charakter rozlany, o największym nasileniu zmian w okolicy szczytu głowy. Zasadnicza utrata włosów polega na patomechanizmie telogenowym, występuje też pewien odsetek włosów dystroficznych. Natomiast zwiększona utrata włosów zawsze poprzedzona jest cukrzycą na wiele miesięcy lub lat. Procent włosów telogenowych nie zależy od okresu utrzymywania się cukrzycy, czasu trwania łysienia oraz stopnia przerzedzenia włosów. Chorzy na cukrzycę otrzymujący insulinę wykazują lepszy stan owłosienia głowy i wyższy odsetek włosów anagenowych niż pacjenci leczeni innymi preparatami, ponieważ insulina zmniejsza liczbę włosów telogenowych w mieszkach włosowych. U pacjentów z cukrzycą niewyrównaną, łysienie występuje najczęściej w III i IV dekadzie życia wraz z nasilonym łojotokiem.

Łysienie wywołane chorobami zakaźnymi
Łysienie spowodowane chorobami zakaźnymi najczęściej pojawia się po przebyciu duru brzusznego, zapalenia płuc, zapalenia opon mózgowych, płonicy, odry, a także gruźlicy i kiły w okresie wtórnym.
Zasadniczym czynnikiem powodującym łysienie, występującym po chorobach zakaźnych, jest wysokość i czas trwania gorączki. Mechanizm utraty włosów jest najczęściej telogenowy, rzadziej mieszany, a wyjątkowo dystroficzny. Choroby zakaźne mogą poza tym powodować objaw Pohla-Pinkusa (odcinkowe ścieńczenie łodygi włosów). Wzmożona utrata włosów występuje najczęściej w 3. mies. po wystąpieniu gorączki. Jeżeli gorączka była bardzo wysoka, to wzmożona utrata włosów zaczyna się wcześniej, niekiedy już po kilkunastu dniach. Łysienie ma charakter rozlany, zwykle jest bardziej nasilone w okolicy czołowo-ciemieniowej, rzadko występuje wyłysienie niemal całkowite.

Łysienie kiłowe
Zmiany mogą występować w dwu zasadniczych postaciach: – rozlanej i ogniskowej. W obu postaciach łysienia może występować zarówno mechanizm telogenowy, jak i mieszany czy dystroficzny. Łysienie rozlane, któremu towarzyszy zwykle ścieńczenie włosów, występuje w 3 i 4 mies. choroby i nie ma ono cech charakterystycznych.
Łysienie ogniskowe występuje najczęściej i należy do objawów kiły nawrotowej. Liczne, niezbyt ostro odgraniczone, ogniska przerzedzenia włosów pojawiają się zwłaszcza na obwodzie skóry głowy, która przypomina futro przerzedzone przez mole. Niekiedy przerzedzenie występuje również na łukach brwiowych twarzy i wzgórku łonowym.

Łysienie wywołane chorobami tkanki łącznej
Toczeń rumieniowaty układowy (systemic lupus erythematosus – SLE) pośród innych ogólnych objawów często charakteryzuje się łysieniem rozlanym. Najczęściej występuje tu patomechanizm łysienia dystroficznego, rzadziej mieszanego. Łysienie jest odwracalne, ale może nawracać w okresie zaostrzeń choroby. W toczniu ogniskowym (discoid lupus erythematosus – DLE) ze zmianami w obrębie głowy, w otoczeniu ognisk wyłysiałych (łysienie bliznowaciejące) stwierdza się zaburzenia wzrostu włosów typu telogenowego. W zapaleniu skórno-mięśniowym (dermatomyositis) najczęściej występują zmiany strukturalne w obrębie łodygi włosów typu rozszczepienia węzłowego (trichorrhexis nodosa), które prowadzą do odłamania łodyg na różnej ich wysokości.

Do interesujących spostrzeżeń należą badania w przypadkach twardziny układowej (sclerodermia systemica) wskazujące na bardzo dobry stan owłosienia głowy, potwierdzony badaniem trichologicznym, w którym wykazano wyższy niż w warunkach fizjologicznych odsetek włosów rosnących. Sporadycznie obserwowane objawy łysienia w twardzinie układowej, najprawdopodobniej są przypadkowe – nie związane ze schorzeniem podstawowym.

Łysienie związane z innymi chorobami wewnętrznymi
W niektórych przypadkach raka narządów wewnętrznych, zwłaszcza żołądka, występują przede wszystkim na skroniach oraz w obrębie łuków brwiowych i brody tzw. włosy Schriddego. Są one bardzo grube, ciemne i nie mają połysku. Nie stwierdza się ich u osób rudych, mogą natomiast pojawić się u siwych.

W przypadkach ciężkich chorób wątroby stwierdzono zwiększenie odsetka włosów telogenowych i dystroficznych, a klinicznie występuje łysienie o charakterze rozlanym. Uważa się, że jest to związane z zaburzeniami metabolizmu aminokwasów (zmniejszenie poziomu cysteiny i metioniny). Ciężkie uszkodzenie wątroby powoduje często u mężczyzn kobiecy typ owłosienia łonowego (objaw Chvostka), u obu płci przerzedzenie lub całkowitą utratę włosów pachowych i klatki piersiowej, a zwłaszcza brzucha. Wydaje się je wywoływać zmniejszone wytwarzanie kortykosterydów. W przypadkach tych nie występują zmiany w owłosieniu głowy, a włosy twarzy rosną wolniej.
Przy obniżonej podaży ważnych aminokwasów do budowy włosów zmniejsza się czynność mitotyczna macierzy włosa. Przy obniżonych wartościach protrombiny stwierdza się wysoki procent włosów telogenowych.

Łysienie wywołane środkami cytostatycznymi
Niepożądane działanie cytostatyków na proliferujące komórki różnych tkanek i narządów, poza układem krwiotwórczym i przewodem pokarmowym, dotyczy owłosionej skóry głowy, wywołując różnie nasilone łysienie. Gwałtowna utrata włosów jest spowodowana dużą wrażliwością mieszków rosnących, w których komórki macierzy włosa charakteryzują się wysokim indeksem mitotycznym, bowiem każda komórka dzieli się co 24 godziny. Mechanizm łysienia spowodowany działaniem cytostatyków jest zależny z jednej strony, od rodzaju cytostatyku, a z drugiej – od wysokości dawki i schematu leczenia. Jest on najczęściej dystroficzny, rzadziej mieszany. Nie stwierdzono korelacji pomiędzy wiekiem i płcią a podatnością na łysienie. Objawy kliniczne alopecia cytostatica charakteryzują się różnie nasilonym, rozlanym przerzedzeniem włosów, niekiedy niemal całkowitym wyłysieniem lub dotyczącym głównie wierzchołka głowy, z zaoszczędzeniem okolic obwodowych głowy. Włosy innych okolic ciała nie wypadają, ponieważ mają krótki cykl włosowy i nim cytostatyk zacznie działać, rozpoczyna się kolejny cykl włosowy w danym mieszku. Środki o działaniu cytostatycznym, poza łysieniem, mogą powodować zmiany struktury łodygi, jak: objaw Pohla-Pinkusa, trichoklazja, trichorrhexis nodosa i hair casts.

U osób z włosami siwymi lub rudymi mogą odrastać włosy o ciemnym zabarwieniu, natomiast niekiedy u osób z włosami prostymi odrastają faliste.

dr hab. Ligia Brzezińska-Wcisło
p.o. kierownika Kliniki Dermatologiii
Śląskiej Akademii Medycznej
w Katowicach
 

Źródło: www.termedia.pl

Artykuł opublikowany za zgodą Termedia.pl

 

Nikt nie zdaje sobie sprawy z tego, jak dużym problemem może stać wypadanie włosów. Nikt, kto tego nie doświadczył. Wiele osób dotkniętych tym problemem, jest w stanie zrobić bardzo wiele, aby odzyskać swój dawny wygląd. Niewiele z nich wie, że niewielu specjalistów w sposób rzeczywisty potrafi zaradzić ich problemom. Tacy specjaliści znajdują się jednak w Klinice Handsome Men, która gwarantuje opiekę specjalistów i 100% zadowolenie z efektów. Można się o tym przekonać w galerii, Tutaj!

Polecane artykuły

Najczęściej kupowane w sklepie internetowym



Wypadanie włosów Łysienie Gęste włosy Łysienie plackowate Puszenie włosów Naskórek włosa Trwała kwaśna